در صنعت دامپروری،  سلامت نهاده‌های دامی شامل علوفه، کنسانتره و مکمل‌های غذایی نقش حیاتی در رشد و  عملکرد تولیدی و تولیدمثلی دام ایفا می‌کنند. نگهداری و انبارداری نامناسب این نهاده‌ها می‌تواند منجر به فساد، کاهش کیفیت مواد مغذی، رشد قارچ‌ها و سموم و در نهایت بیماری و افت تولید در دام شود. این امر نه تنها سلامت دام را به خطر می‌اندازد، بلکه منجر به ضرر و زیان اقتصادی قابل توجهی برای دامداران نیز می‌شود. بنابراین نگهداری و انبارداری صحیح نهاده‌های دامی از اهمیت بالایی برخوردار بوده و به عنوان کلید طلایی سلامت و سودآوری در دامداری شناخته می‌شود.

عوامل موثر در نگهداری و انبارداری نهاده‌های دامی

• مکان انبار
  انبار باید خشک، خنک، تاریک و عاری از گرد و غبار باشد.
  انبار باید دور از منابع آلودگی مانند فاضلاب، سموم و کود دامی باشد.
  تهویه مناسب برای جلوگیری از تجمع رطوبت و گازهای سمی ضروری است.
• نوع نهاده
  هر نوع نهاده شرایط نگهداری خاص خود را دارد.
  کنسانتره و مکمل‌ها باید در ظروف در بسته و ضد رطوبت نگهداری شوند.
  علوفه باید در محیطی خشک و با تهویه مناسب نگهداری شود تا از کپک زدن و فساد آن جلوگیری شود.
• مدت زمان نگهداری
  ذخیره‌سازی بیش از حد نهاده‌ها می‌تواند منجر به افت کیفیت و فاسد شدن آن‌ها شود.
  سیستم گردش انبار (FIFO) را برای استفاده از نهاده‌های قدیمی‌تر قبل از نهاده‌های جدیدتر به کار ببرید.

روش‌های صحیح نگهداری و انبارداری نهاده‌های دامی

با رعایت اصول زیر می‌توانید نهاده‌های دامی خود را به بهترین نحو نگهداری و انبار کنید:

• به طور مرتب دما و رطوبت انبار را کنترل کنید.
• موجودی انبار را به طور مرتب ثبت و رصد کنید.
•  نهاده‌ها را بر اساس نوع، تاریخ تولید و انقضا تفکیک کنید.
• از ورود جوندگان، پرندگان و حشرات به داخل انبار جلوگیری کنید.
• محیط انبار را به طورکامل ضدعفونی کنید تا از رشد میکروب‌ها و قارچ‌ها جلوگیری شود.
•  از قفسه‌ها و پالت‌های مناسب برای انبارداری نهاده‌ها استفاده کنید تا از تماس آن‌ها با زمین جلوگیری گردد.
• قبل از انبارداری، نهاده‌ها را به دقت بازرسی کنید تا از عاری بودن آن‌ها از آفات، بیماری‌ها و آلودگی‌ها اطمینان حاصل کنید.

مزایای نگهداری و انبارداری صحیح نهاده‌های دامی

نگهداری و انبارداری صحیح نهاده‌های دامی، فواید متعددی برای دامداران به همراه دارد، از جمله:

• حفظ کیفیت و ارزش غذایی نهاده‌ها: با نگهداری صحیح، مواد مغذی و ویتامین‌های موجود در نهاده‌ها حفظ شده و از فساد و افت کیفیت آن‌ها جلوگیری می‌شود.
• کاهش ضایعات و دور ریز نهاده‌ها: انبارداری اصولی، ضایعات و دور ریز نهاده‌ها را به حداقل رسانده و از هدر رفتن سرمایه دامداران جلوگیری می‌کند.
• بهبود سلامت و رشد دام: مصرف نهاده‌های باکیفیت، نقش مستقیمی در سلامت، رشد و شادابی دام ایفا می‌کند و آن‌ها را در برابر بیماری‌ها مقاوم‌تر می‌سازد.
• افزایش تولید شیر، گوشت و پشم: دام‌هایی که از تغذیه سالم و باکیفیت بهره‌مند می‌شوند، راندمان تولید بالاتری داشته و شیر، گوشت و پشم بیشتری تولید می‌کنند.
• کاهش هزینه‌های تولید: با کاهش ضایعات و افزایش راندمان تولید، هزینه‌های پرورش دام به طور قابل توجهی کاهش می‌یابد.

ملاحظات ویژه در مورد انواع مختلف نهاده‌های دامی

• علوفه
   رطوبت علوفه خشک  باید در دامنه 15-12درصد باشد.
  علوفه را می‌توان به صورت کامل، خرد شده یا بسته‌بندی شده نگهداری نمود.
  علوفه باید در محیطی خشک و با تهویه مناسب نگهداری شود تا از کپک زدن و فساد آن جلوگیری شود.
• کنسانتره
  کنسانتره باید در ظروف در بسته و ضد رطوبت نگهداری شود تا از تماس آن با هوا و رطوبت جلوگیری شود.
  دمای انبار کنسانتره باید خنک باشد و از تابش مستقیم نور خورشید دور باشد.
  کنسانتره را می‌توان به صورت آردی یا پلت شده نگهداری نمود.
• مکمل‌های غذایی
  مکمل‌های غذایی باید در شرایطی مشابه کنسانتره نگهداری شوند.
  تاریخ انقضای مکمل‌ها به دقت بررسی شوند و از مصرف مکمل‌های تاریخ گذشته خودداری گردد.